Wprowadzenie:

Grzybica u psa – objawy, przyczyny i leczenie

Grzybica u psa – dwie różne choroby

Plackowate (często okrągłe) wyłysienia sierści, intensywny świąd, łuszczenie się naskórka i zmiany zapachowe dobiegające ze skóry czy uszu to najprawdopodobniej symptomy grzybicy u psa.

W dalszej części materiału znajdziesz informacje o przyczynach grzybicy u psa, dowiesz się, w jaki sposób rozpoznać chorobę, odpowiemy, czy grzybica jest zagrożeniem dla Ciebie i członków Twojej rodziny oraz podpowiemy jakie są metody jej leczenia.

Pod potoczną nazwą grzybica u psa rozumiemy zwykle dwie różne choroby skóry: dermatofitozę (grzybicę skóry) oraz malassezja (drożdżakowe zapalenie skóry).

Dermatofitoza wywoływana jest przez dermatofity (grzyby strzępkowe), najczęściej Microsporum i Trichophyton. Pies zaraża się dermatofitami wskutek kontaktu z zarodnikami grzybów (inne chore zwierzę, środowisko, gleba, opiekun).

Z kolei drożdżakowe zapalenie skóry (malassezja) u psa wywoływane jest przez nadmierne namnażanie się drożdżaków bytujących naturalnie na ciele zdrowego zwierzaka. W momencie spadku odporności czworonoga, populacja drożdżaków może gwałtownie wzrosnąć, prowadząc do infekcji i stanów zapalnych.

Zrozumienie różnicy między dermatofitozą a malassezja u psa jest kluczowe dla opiekuna zwierzęcia, gdyż wymaga zupełnie innych metod leczniczych i niesie ze sobą różny rodzaj ryzyka.

Dermatofitoza (grzybica strzygąca) – zaraźliwa dla ludzi

Dermatofitoza (grzybica strzygąca) u psa to zaraźliwa choroba skóry powodowana głównie przez grzyby rodzaju Microsporum i Trichophyton. Pies zaraża się dermatofitami wskutek bezpośredniego kontaktu z chorym zwierzęciem lub pośredniego – poprzez korzystanie z tych samych posłań, misek, zabawek lub wskutek kontaktu z zarodnikami patogennych grzybów w środowisku.

Dermatofitoza jest zoonozą, czyli chorobą odzwierzęcą, posiadającą potencjał przeniesienia się na człowieka oraz inne zwierzęta.

Jak wygląda dermatofitoza u psa? Charakterystyczne objawy

• okrągłe, plackowate wyłysienia na skórze (alopecja), przypominające pierścienie z czerwoną obwódką
• łamliwość włosów w miejscu zakażenia – sierść w miejscach objętych chorobą wydaje się przystrzyżona, stąd nazwa jednostki chorobowej
• łuszczenie się skóry – skóra zaczerwieniona, sucha, podrażniona, zmiany przypominające łupież
• zmiany skórne – strupy
• świąd o różnym stopniu natężenia (dermatofitoza może występować nawet bez świądu)

W którym miejscu na ciele psa najczęściej występują objawy dermatofitozy?

• głowa, uszy, okolice pyska
• przednie łapy (przestrzenie wokół palców)
• tułów (pojedyncze wyłysienia lub skupiska)

Drożdżyca (malassezja) – problem wewnętrzny

Drożdżaki Malassezia pachydermatis to część naturalnej mikroflory skóry psa i u zwierzaka w dobrej ogólnej kondycji zdrowotnej nie powodują objawów chorobowych. Problem zaczyna się, gdy spada naturalna odporność czworonoga. Powodem spadku odporności może być alergia, wysoka wilgotność, inne choroby. Wtedy drożdżaki mają tendencję do patologicznego namnażania się i wywoływania uciążliwych symptomów.

Drożdżyca u psa nie jest chorobą zaraźliwą. Wynika z zaburzenia odporności immunologicznej i ogranicza się wyłącznie do chorego zwierzęcia.

Jak rozpoznać drożdżycę? Objawy nie do pomylenia

Symptomy infekcji drożdżakowej u psa różnią się znacznie od dermatofitozy. Oto główne różnice:

• intensywny, kompulsywny świąd – pies nie może spać, odpoczywać, poświęca godziny na wylizywanie, wygryzanie swędzących miejsc na ciele
• charakterystyczny serowy zapach dolatujący z ciała psa
• skóra tłusta, lepka w dotyku
• zmiany skórne – rumień, wyłysienia, strupy
• skóra zmieniona, chropowata w dotyku (słoniowa skóra)
• często zapalenie ucha – wydzielina, zgrubienie skóry ucha, potrząsanie głową, ocieranie się o ostre krawędzie, by podrapać się w uszy

Najczęstsze lokalizacje drożdżycy

• przestrzenie międzypalcowe
• pachy
• fałdy skórne
• uszy
• okolice odbytu i genitaliów
• brzuch
• klatka piersiowa

Zestawienie faktów – grzybica vs drożdżyca u psa

Przyczyny grzybicy u psa – skąd się bierze problem?

Pies zaraża się grzybicą wskutek kontaktu ze środowiskiem i poprzez styczność z chorymi zwierzętami.

Przyczyny dermatofitozy (grzybicy strzygącej)

• bezpośredni kontakt z chorym na dermatofitozę zwierzęciem (hotel dla zwierząt, schronisko)
• styczność z przedmiotami, z którymi miał kontakt chory czworonóg (miski, posłania, zabawki)
• bezpośrednia styczność z zarodnikami grzybów (gleba)

Czynniki zwiększające ryzyko zarażenia dermatofitozą:

• młody wiek zwierzęcia (słabsza odporność)
• pobyt w schronisku, hotelu dla zwierząt
• inne choroby towarzyszące (osłabiona bariera immunologiczna)
• mikrouszkodzenia naskórka
• ciepłe, wilgotne warunki zewnętrzne

Przyczyny drożdżycy (malassezja, infekcja drożdżakowa)

Drożdżaki są naturalną częścią mikroflory psa i same w sobie nie stanowią problemu zdrowotnego. Dopiero, gdy ich populacja namnoży się w sposób patologiczny, dochodzi do wystąpienia u zwierzaka objawów chorobowych.

Drożdżyca u psa nie jest pierwotnym schorzeniem, a infekcją wtórną wynikającą ze spadku odporności zwierzaka. Walka z symptomami drożdżycy u psa powinna obejmować zarówno leczenie objawowe, jak i eliminację przyczyny pierwotnej.

Główne przyczyny nadmiernego namnożenia drożdżaków:

• alergie pokarmowe (uczulenie na białko lub inny składnik karmy)
• alergie środowiskowe (pyłki roślin, pleśń itp.)
• atopowe zapalenie skóry AZS
• zaburzenia hormonalne
• wilgoć zalegająca w fałdach skórnych (rasy predysponowane)
• efekt uboczny przyjmowania antybiotyków

Rasy psów predysponowane do drożdżycy

• buldogi
• shih tzu
• terriery
• golden retriever
• labrador
• basset hound
• shar pei

Diagnostyka – jak weterynarz potwierdza grzybicę?

]

Symptomy chorób dermatologicznych u psa mogą być na pierwszy rzut oka do siebie bardzo podobne, lecz ich geneza już może być diametralnie różna. Aby włączyć prawidłowe leczenie schorzenia skórnego u czworonoga, należy przede wszystkim postawić właściwą diagnozę. Inaczej bowiem leczy się grzybicę u psa, nużycę, alergię pokarmową czy świerzb.

Badanie lampą Wooda

Badanie polega na oświetleniu skóry czworonoga specjalną lampą emitującą promieniowanie długofalowe UV. Zainfekowane dermatofitami włosy świecą się na jasnozielono.

Zalety:

• szybka, nieinwazyjna, niedroga metoda przesiewowa
• natychmiastowy wynik (podczas wizyty)
• brak bólu i stresu dla zwierzaka

Ograniczenia:

• nie wszystkie szczepy grzybów świecą pod lampą Wooda
• badanie wymaga zaciemnienia pomieszczenia
• w niektórych przypadkach wynik może być fałszywie dodatni

Trichogram

Badanie mikroskopowe pobranego włosa. Pod mikroskopem widać strukturę włosa i obecność zarodników.

Zalety:

• szybka, nieinwazyjna, niedroga metoda
• szybki wynik
• wysoki współczynnik potwierdzenia zakażenia
• niski koszt i dostępność
• brak bólu i stresu dla psa
• różnicowanie przyczyn wyłysień (drożdżyca, grzybica bądź inne schorzenia)
• możliwość oceny stopnia zaawansowania choroby

Ograniczenia:

• umiarkowana czułość (częste wyniki ujemne)
• brak możliwości identyfikacji rodzaju dermatofita
• wymagane duże diagnostyczne od laboranta

Choć trichogram jest szybką, niedrogą i nieinwazyjną metodą, ma też swoje ograniczenia i dlatego najczęściej stosuje się go w połączeniu z innymi technikami diagnostycznymi.

Posiew mykologiczny – złoty standard diagnostyki

Posiew mykologiczny uważany jest za „złoty standard” w diagnostyce grzybicy u psa, pozwalający potwierdzić lub ostatecznie zaprzeczyć dermatofitozie u czwornoga.

Zalety:

• wysoka czułość badania i swoistość – pozwala wykryć nawet niewielką ilość zarodników w pobranej próbce
• rozpoznanie konkretnego gatunku grzyba
• możliwość wykonania antybiogramu – w przypadku wyjątkowo trudnych, nawracających infekcji, laboratorium może przeprowadzić badanie wrażliwości danego dermatofita na leki, by poprawić skuteczność terapii
• potwierdzenie wyleczenia
• wykrycie nosicielstwa – rozpoznanie, czy zwierzę jest nosicielem dermatofitów, nawet jeśli u niego samego nie występują objawy grzybicy

Ograniczenia:

• długi czas oczekiwania na wynik (hodowla grzyba trwa od tygodnia do trzech)
• ryzyko zabrudzenia próbki
• wynik fałszywie ujemny (np w przypadku, gdy pies był leczony już wcześniej maściami lub szamponami przeciwgrzybiczymi)

Cytologia skóry

Cytologia skóry (zeskrobiny, odcisk, wymaz) to jedna z najszybszych i najczęściej stosowanych metod diagnostycznych przy podejrzeniu grzybicy u psa.

Zalety:

• szybki wynik – w ciągu kilku, kilkunastu minut od pobrania próbki
• bezinwazyjna i bezbolesna
• niski koszt badania
• pozwala określić obecność drożdżaków
• metoda doskonała do potwierdzenia skuteczności podjętego już leczenia
• pozwala odróżnić zapalenie bakteryjne od grzybiczego

Ograniczenia:

• metoda jest wprawdzie doskonała do potwierdzenia zapalenia na tle drożdżakowym, ale mało czuła w przypadku zapalenia grzybiczego
• prawidłowość pobrania próbki może rzutować na wynik – potrzebne jest doświadczenie osoby pobierającej próbkę do badania
• badanie potwierdza obecność drożdżaków, ale nie informuje o wrażliwości na dany lek (jak ma to miejsce przy posiewie mykologicznym)
• ocena próbki powinna być dokonywana przez doświadczonego lekarza

Biopsja skóry

Jedna z najbardziej precyzyjnych metod diagnostycznych przy podejrzeniu grzybicy u psa. Szczególnie przydatna, gdy inne sposoby (wyżej wymienione) nie dają precyzyjnej diagnozy.

Zalety:

• wysoka precyzja diagnostyczna
• możliwość wykrycia głębokich stanów zapalnych
• szybkość zabiegu (trwa kilka minut, a zwierzak jest pod znieczuleniem)
• ocena stanu skóry

Ograniczenia:

• inwazyjność metody – biopsja to zabieg chirurgiczny
• potrzebny czas na wygojenie się rany po biopsji
• wyższy koszt w porównaniu z innymi metodami
• wynik badania (histopatologia) może potwierdzić obecność grzyba, ale nie pomoże określić jego rodzaju (tu potrzebny jest posiew mykologiczny)
• leki przyjmowane przez psa mogą wpłynąć na prawidłowy wynik biopsji

Leczenie dermatofitozy – walka z grzybicą strzygącą

Leczenie grzybicy strzygącej u psa to długotrwały proces (od kilku tygodni do nawet kilku miesięcy) wymagający fachowego podejścia farmakologicznego, systematyczności i higieny ogólnej.

Leki przeciwgrzybicze – podstawa terapii

Leki miejscowe (do podania na skórę):

• kąpiele lecznicze – stosowanie szamponów przeciwgrzybiczych zgodnie z zaleceniem weterynarza (zwykle 2 – 3 razy w tygodniu)
• maści i spraye – aplikowane miejscowo na zmiany skórne (zwykle 1 – 2 razy dziennie)

Schemat kąpieli leczniczej:

• zmocz psa ciepłą wodą
• nałóż szampon i rozmasuj
• pozostaw wtarty preparat na 10 do 15 minut
• dokładnie spłucz wodą
• osusz ciało psa ręcznikiem jednorazowym lub dedykowanym wyłącznie do tej czynności

Leki ogólne (podawane doustnie):

W zaawansowanym stanie lub w przypadku uporczywej grzybicy weterynarz może zlecić podanie psu leków doustnych: itrakonazol, ketokonazol lub terbinafina.

Długość leczenia:

• minimum 6 tygodni (zwykle dłużej)
• kontynuacja terapii: 2 do 4 tygodni po ustąpieniu symptomów (ważne!)
• kontrolny posiew mykologiczny: co 2 do 4 tygodni aż do uzyskania wyniku ujemnego

Strzyżenie i golenie – ułatwienie aplikacji leków

Usunięcie sierści (poprzez strzyżenie i golenie) wokół miejsc chorobowo zmienionych na skórze psa ułatwia aplikację lekarstw i pomaga ocenić postęp leczenia.

Leczenie drożdżycy (Malassezia) – walka z przyczyną, nie objawem

Leczenie drożdżycy u psa powinno odbywać się dwutorowo: poprzez walkę z drożdżakami (symptomy choroby) oraz rozpoznanie i eliminację schorzenia podstawowego (przyczyny pierwotnej). Samo leczenie objawów drożdżycy u psa przynosi krótkotrwały efekt: problem powróci, jeśli nie zostanie usunięta przyczyna podstawowa.

Leczenie objawowe – eliminacja drożdżaków

Leczenie objawowe Malassezia pachydermatis u psa ma na celu usunięcie nadmiernie namnożonych drożdżaków ze skóry czworonoga, złagodzenie uciążliwego świądu oraz zaczerwienień.

Metody eliminacji drożdżaków:

• kąpiele lecznicze – aplikacja szamponów zawierających substancje czynne przeciwgrzybicze: chlorheksydyna, mikonazol, ketokonazol; kąpiele zwykle dwa, trzy razy w tygodniu (na początku walki z drożdżycą)
• preparaty lecznicze (na miejsca chorobowo zajęte) – maści, spraye, chusteczki z zawartością ketokonazolu, mikonazolu
• czyszczenie uszu z wydzieliny i drożdżaków – aplikacja płynów przeciwgrzybiczych i zmieniających pH skóry (chlorheksydyna)
• lekarstwa doustne – w ciężkich przypadkach i nawracającej drożdżycy, weterynarz może zalecić leki: ketokonazol, itrakonazol lub flukonazol

Leczenie przyczynowe – klucz do trwałej poprawy

Leczenie drożdżycy u psa bez zidentyfikowania i wyleczenia choroby podstawowej nie daje trwałych efektów.

Możliwe przyczyny pierwotne prowadzące do nadmiernego namnożenia drożdżaków:

Diagnostyka alergii:

• dieta eliminacyjna
• testy alergiczne
• prowokacja pokarmowa

Leczenie alergii pokarmowej:

• dieta z wyłączeniem alergizującego psa białka
• karma hipoalergiczna
• dieta domowa (w porozumieniu z lekarzem weterynarii lub dietetykiem zwierzęcym)

Leczenie alergii środowiskowej:

• leki przeciwświądowe
• leczenie lekami steroidowymi
• immunoterapia (szczepionki)

Leczenie chorób hormonalnych:

• suplementacja hormonów przy niedoczynności tarczycy
• leczenie zespołu Cushinga

Dezynfekcja domu – kluczowa przy dermatofitozie

Pamiętaj, że przy dermatofitozie u psa konieczne jest zdezynfekowanie mieszkania lub domu. Zarodniki grzybów mogą przetrwać w domowym środowisku nawet kilka miesięcy. Bez ich usunięcia, problem z grzybicą u psa powróci.

Działania obowiązkowe (codziennie przez 4 pierwsze tygodnie)

Odkurzanie:

• codzienne odkurzanie wszystkich powierzchni – dywany, podłogi, wykładziny, meble
• po zakończonej czynności każdorazowo wyrzuć worek z odkurzacza poza mieszkanie
• jeśli posiadasz odkurzacz bezworkowy, usuwaj zawartość poza mieszkaniem (by zarodniki się nie rozprzestrzeniły)
• dokładnie myj filtr odkurzacza po każdym użyciu

Pranie tekstyliów:

• legowiska, posłania, koce, zabawki – w temperaturze powyżej 60 stopni Celsjusza co 3 – 4 dni
• zasłony, dywany – raz w tygodniu, jeśli to możliwe

Dezynfekcja powierzchni:

• podłogi należy myć codziennie używając środka dezynfekującego
• powierzchnie twarde (klamki, drzwi, blaty) – wycierać oddzielnie

Mycie przedmiotów plastikowych (miski, zabawki, gryzaki, szczotki):

• myć codziennie w gorącej wodzie
• szczotki używane do pielęgnacji sierści wyrzucić po kuracji

Izolacja chorego psa:

• ograniczyć jego przebywanie do jednego pomieszczenia, jeśli to możliwe
• nie pozwalać wchodzić na łóżko i kanapy
• myć ręce po każdym kontakcie z chorym zwierzakiem

Domowe sposoby na grzybicę – co działa, a co jest mitem?

Poniżej przedstawiamy domowe sposoby na wsparcie chorego na grzybicę psa. Należy wyraźnie podkreślić, iż jest to wyłącznie metoda na uzupełnienie profesjonalnego, weterynaryjnego leczenia grzybicy.. Stosowanie wyłącznie domowych sposobów (bez farmakoterapii) nigdy nie będzie wystarczające, by zażegnać chorobę grzybiczą.

Ocet jabłkowy

• mechanizm działania – zmienia pH na mniej sprzyjające rozwojowi grzybów
• zastosowanie – roztwór octu z wodą w proporcji 1 : 3 stosować do przemywania zmian na skórze lub/i dodawać do kąpieli
• skuteczność – może być pomocne w łagodzeniu świądu, lecz nie zabija zarodników grzybów

Olej kokosowy

• mechanizm działania – kwas laurynowy, jeden z głównych składników oleju z kokosa ma działanie przeciwbakteryjne, przeciwwirusowe i przeciwgrzybicze; może działać wspomagająco, łagodząc objawy swędzenia
• zastosowanie – nakładać na skórę 1, 2 razy dziennie
• skuteczność – może łagodzić przesuszoną skórę, lecz przy silnej dermatofitozie będzie nieskuteczny
• uwaga! – olej kokosowy jest bardzo tłusty – pies może zostawiać ślady i brudzić

Aloes

• mechanizm działania – działanie przeciwzapalne i kojące; łagodzi podrażnienia
• zastosowanie – nakładać kilka razy dziennie na zmiany
• skuteczność – nie zabija zarodników grzybów; może działać kojąco przy świądzie

Płatki owsiane

]

• mechanizm działania – działanie kojące, przeciwzapalne
• zastosowanie – kąpiele z dodatkiem płatków lub/i szampon z owsem dla psów
• skuteczność – niewielka, związana z łagodzeniem objawów; brak skuteczności przy dużej dermatofitozie

Stanowisko weterynaryjne

• domowe sposoby mogą być w niewielkim stopniu pomocne przy łagodzeniu świądu, lecz nie zabijają zarodników grzybów, co jest niezbędne, by wyeliminować grzybicę
• stosowanie domowych sposobów zamiast profesjonalnego leczenia weterynaryjnego opóźnia właściwe leczenie, prowadzi do rozwoju choroby i cierpienia psa
• ocet jabłkowy, aloes czy olej kokosowy mogą być bezpiecznym wsparciem farmakoterapii, lecz nigdy nie zastąpią właściwego leczenia

Czy grzybica jest zaraźliwa dla człowieka?

Grzybica strzygąca jest zoonozą, czyli chorobą posiadającą potencjał przeniesienia na człowieka. Drożdżyca (malassezia) nie jest zaraźliwa.

Grzybica strzygąca – ryzyko dla ludzi

• zoonoza o wysokim współczynniku zaraźliwości
• grupy szczególnie podatne na zarażenie – dzieci, osoby starsze, o upośledzonym układzie odpornościowym (chorzy na raka, po przeszczepach itp.)
• droga zarażenia – bezpośredni dotyk chorego zwierzęcia lub przedmiotów, z którymi chory zwierzak miał styczność
• objawy u człowieka – czerwone, okrągłe zmiany z jaśniejszym środkiem
• swędzące placki na skórze
• miejscowe łuszczenie się skóry
• czas pojawienia się zmian – do 3 tygodni od kontaktu z zarodnikami

Drożdżyca (malassezia) – brak zagrożenia dla ludzi

• nie jest zaraźliwa dla ludzi
• można bezpiecznie dotykać chorego psa

Profilaktyka dla domowników (przy dermatofitozie)

• zawsze noś rękawiczki jednorazowe do dotykania psa (smarowanie skóry, kąpiele itp.)
• myj dokładnie ręce po każdym kontakcie z chorym psem
• ogranicz kontakty z chorym psem dzieciom i osobom z grupy ryzyka
• nie pozwalaj wchodzić psu do łóżka i na kanapy
• przy zauważeniu jakichkolwiek zmian na skórze, udaj się do dermatologa i powiedz lekarzowi, że miałeś/miałas kontakt z chorym na grzybicę psem

Fakty vs mity o grzybicy u psa

• „grzybica to jedna choroba” – NIE, to dwa zupełnie inne problemy: grzybica jest zaraźliwa, drożdżyca nie
• „wszystkie grzybice są zaraźliwe dla ludzi” – NIE, drożdżyca nie jest zaraźliwa
• „grzybicę można wyleczyć w tydzień” – NIE, leczenie dermatofitozy trwa od kilku tygodni, po kilka miesięcy
• „ocet jabłkowy wyleczy grzybicę” – NIE, ocet jabłkowy może mieć działanie wspierające, łagodzące objawy, lecz nie zastąpi profesjonalnego leczenia
• „jak objawy znikną, można przestać leczyć” – NIE, leczenie należy kontynuować dwa do czterech tygodni po ustąpieniu objawów
• „drożdżyca to znak braku higieny” – NIE, to problem skórny pojawiający się jako infekcja wtórna do innych schorzeń
• „pies domowy nie może dostać grzybicy” – NIE, każdy pies może zarazic się dermatofitozą, a zarodniki można przynieść na butach czy torbie z zakupami
• „grzybica minie sama” – NIE, grzybica nigdy nie minie bez farmakoterapii
• „jeden szampon na grzybicę wystarczy” – NIE, kąpiele w szamponach przeciwgrzybiczych są częścią procesu leczenia, a nie jedynym jej elementem

Często zadawane pytania (FAQ)

Jak wygląda grzybica u psa?

Dermatofitoza to zaraźliwa choroba skórna u psa charakteryzująca się zmianami skórnymi (okrągłe zmiany skórne, plackowate wyłysienia, zmiany wyglądające jak przystrzyżona sierść) i łuszczeniem naskórka. Przy grzybicy świąd może być niewielki lub może go nie być w ogóle.

Czy grzybica jest zaraźliwa dla innych zwierząt?

Tak, dermatofitoza jest chorobą zaraźliwą i może przenieść się na inne zwierzęta lub ludzi. Drożdżyca, często mylona z dermatofitozą nie jest zaraźliwa.

Ile trwa leczenie grzybicy u psa?

Leczenie grzybicy u psa to proces długotrwały: od kilku tygodni do kilku miesięcy.

Jakie leki na grzybicę u psa są najskuteczniejsze?

Najskuteczniejsze leki na grzybicę u psa zawierają takie substancje czynne jak: itrakonazol, ketokonazol, mikonazol, terbinafina, flukonazol, klotrimazol.

Podsumowanie – kluczowe wnioski o grzybicy u psa

Grzybica u psa to dwie choroby: dermatofitoza (zaraźliwa dla ludzi i innych zwierząt) oraz drożdżyca (malassezia) – nieposiadająca potencjału zakażenia innych. Dermatofitoza u psa charakteryzuje się okrągłymi, plackowatymi zmianami skórnym i niewielkim lub brakiem świądu, a drożdżyca u psa to choroba łącząca się ze zmianami skórnymi, dokuczliwym świądem i intensywnym zapachem.

Leczenie grzybic trwa długo (od kilku tygodni do kilku miesięcy) i wymaga podawania kombinacji leków przeciwgrzybiczych doustnych i stosowanych miejscowo. Przy dermatofitozie konieczna jest dodatkowo dezynfekcja domu i przedmiotów, z którymi miał kontakt chory pies. Leczenie drożdżycy u psa polega na zidentyfikowaniu problemu podstawowego (alergia, choroby endokrynologiczne), usunięciu go i leczeniu zmian skórnych. Domowe sposoby leczenia grzybicy mogą być wsparciem, a nigdy nie alternatywą dla profesjonalnego leczenia weterynaryjnego.