Pasożyty wewnętrzne u psa to dość powszechna, a zarazem poważna przypadłość, niosąca negatywne skutki dla zdrowia zwierzaka. W dalszej części materiału dowiesz się, jakie rodzaje robaków zwykle atakują czworonoga, jakie są symptomy robaczycy, jak temu zaradzić oraz kiedy konieczne jest wsparcie weterynaryjne. Zapraszamy!

Białe robaki w kale psa – co oznaczają i jak reagować?

Białe robaki w kale psa – co to może być?

Widoczne gołym okiem białe robaki w odchodach psa oznaczają, że Twój czworonóg został najprawdopodobniej zaatakowany przez tasiemca lub glisty. To znak, że pasożyty dokonały zmasowanej inwazji na układ pokarmowy psa i konieczna jest pomoc weterynarza.

Rodzaje pasożytów wewnętrznych u psa

Białe robaki w odchodach psa to najczęściej jeden z dwóch endopasożytów (pasożytów układu pokarmowego):

• glista psia Toxocara canis
• tasiemiec psi Dipylidium caninum

Jak wyglądają tasiemce w kale psa?

Wydalane wraz z odchodami chorego na tasiemczycę zwierzęcia do środowiska zewnętrznego człony tasiemca (proglotydy) przypominają niewielkie (od kilku do kilkunastu milimetrów), białe/ kremowe ziarenka ryżu lub pestki ogórka. Jeśli są świeże, mogą poruszać się powoli (ruch kurczliwy, rozciągający). Starsze segmenty tasiemca przybierają postać podobną do ziaren sezamu, wysuszoną i żółtawą.

Człony tasiemca zaobserwować można w kale psa, w okolicach jego odbytu, na posłaniu czy też przyczepione do sierści w okolicach ogona.

Jak wyglądają glisty w kupie psa?

Larwalna postać glisty psiej wydalana w kale psa nie jest widoczna gołym okiem. Jest zbyt drobna. Jeśli natomiast w odchodach psa (u szczeniąt możliwe również w wymiocinach) widać długie (od kilku do 20 centymetrów o grubości od 2 do 4 milimetrów) białe lub kremowe nitkowate ciała, oznacza to, iż nicień występuje już w organizmie psa w zmasowanej ilości. Białe, przypominające spaghetti robaki w kale psa pojawiają się również po zabiegu odrobaczania i są naturalnym skutkiem terapii chorego na toksokarozę zwierzaka.

Skąd się biorą białe robaki u psa? Drogi zakażenia

Pies może zarazić się tasiemcem psim poprzez:

• przypadkowe połknięcie pcheł, wesz, wszoł (droga wektorowa) zakażonych jajami Dipylidium caninum. Pchła (wesz, wszoła) wgryzując się w skórę psa prowokuje go do wygryzania, wylizywania swędzących miejsc. Jednocześnie zwierzak połyka zakażone pasożytem owady.
• zjedzenie mięsa upolowanych, padłych ptaków, gryzoni czy innych zwierząt, w tkankach których bytują otorbione (uśpione) formy tasiemca
• spożycie surowego mięsa zakażonego cystami tasiemcem (np. po polowaniu)

Drogi transmisji glisty psiej:

• nienarodzone jeszcze szczenięta mogą zarazić się od matki na drodze prenatalnej, gdy suka w ciąży jest zakażona glistami
• szczeniaki zarażają się glistami po urodzeniu poprzez picie mleka suki chorej na glistnicę (droga laktogenna)
• przypadkowe spożycie jaj glisty – wylizując sobie sierść czy łapy z ziemi, do których przyczepiły się jaja pasożyta
• zjedzenie mięsa gryzoni zarażonych glistami

Objawy zakażenia pasożytami – na co zwrócić uwagę?

Widoczne gołym okiem larwalne postacie endopasożytów to nie jedyne oznaki choroby pasożytniczej u psa. Czworonóg, którego układ pokarmowy został opanowany przez endopasożyty manifestuje problemy w różnoraki sposób.

Symptomy tasiemczycy u psa:

• saneczkowanie – pocieranie dolną częścią ciała o podłoże unosząc jednocześnie tylne nogi do góry
• problemy ze strony układu pokarmowego – wymioty, biegunka, zaparcia, możliwe oznaki krwi w stolcu
• nadmierne zainteresowanie okolicami okołoodbytowymi – uporczywe wylizywanie, wygryzanie swędzących miejsc przy ogonie
• spadek masy ciała przy zachowaniu dotychczasowego apetytu i sposobu karmienia
• zmiany w kondycji sierści – włosie łamliwe, matowe
• zmiany w zachowaniu psa – osłabienie, apatia, niechęć do ruchu

Objawy glistnicy u psa:

• biegunka i wymioty – szczególnie u młodych osobników
• zmiana obwodu brzucha – powłoki brzuszne, powiększone, rozdęte
• kaszel, odksztuszanie – larwy nicienia wędrują do jelit psa poprzez układ oddechowy prowokując chorego psa do kaszlu i odksztuszania
• zaburzenia wzrostu i rozwoju szczeniąt
• utrata apetytu lub wręcz przeciwnie – nadmierna chęć na jedzenie
• saneczkowanie
• zmiany behawioralne – ospałość, niechęć do ruchu, apatia
• zmiany neurologiczne – drgawki

Czy białe robaki u psa są groźne – Zagrożenia zdrowotne

Niewielka ilość robaków jelitowych u ogólnie zdrowego psa o silnym układzie odpornościowym może przez długi czas nie dać widocznych objawów. Jednak nie wolno zapomnieć, że wszystkie pasożyty żywią się składnikami odżywczymi, potrzebnymi zwierzęciu do prawidłowego funkcjonowania, co nie pozostaje obojętne dla jego zdrowia.

Ponadto organizm psa zatruwany jest wciąż szkodliwymi metabolitami wydalanymi przez robaki wprost do układu pokarmowego czworonoga, a obecność pasożytów dokonuje fizycznych szkód w tkankach wewnętrznych zwierzęcia.

Jeśli stan zdrowia psa chorego na robaczycę pogorszy się z jakiegoś powodu (inna choroba, stres, młody lub podeszły wiek), choroba pasożytnicza może przybrać dramatyczny przebieg. Wtedy zmasowana inwazja endopasożytów może stanowić zagrożenie dla zdrowia, a nawet życia czworonoga.

Do głównych zagrożeń robaczycy u psa należą:

• niedobory składników odżywczych
• zatrucie organizmu odpadami metabolicznymi pasożytów
• zaczopowanie ważnych arterii wewnętrznych (szczególnie niebezpieczne dla szczeniąt)
• uszkodzenie powłok jelit
• anemia
• osłabienie
• śmierć w skrajnych przypadkach

Pasożyty, dla których pies czy kot są żywicielami ostatecznymi (pasożyty dokonują pełnego cyklu rozwojowego w organizmie zwierzęcia) stanowią również poważne zagrożenie dla zdrowia człowieka. Zoonozy (pasożytnicze choroby odzwierzęce) mogą nieść dla człowieka takie niebezpieczeństwa, jak:

• toksokaroza (zapalenie w postaci trzewnej, ocznej, mózgowej)
• dipylidioza – problemy ze strony układu pokarmowego: biegunki, zaparcia, bóle brzucha

Uwaga! Odzwierzęce choroby pasożytnicze stanowią ogromne zagrożenie zdrowotne zwłaszcza dla dzieci i młodzieży. Zoonozy te nazywane są nie bez powodu “chorobami brudnych rąk”. Dzieci i młodzież najczęściej nie mają jeszcze dość dobrze wykształconych nawyków mycia rąk przed jedzeniem i stąd padają ofiarami robaczycy.

Diagnostyka – jak weterynarz rozpoznaje pasożyty?

Lekarz weterynarii po przeprowadzeniu wywiadu z opiekunem psa (historia odrobaczeń, symptomy u psa, z jakimi zgłasza się właściciel, czas trwania zaobserwowanych objawów) ma do dyspozycji kilka skutecznych metod diagnozowania pasożytów:

• badanie próbek kału (mikroskopowe i makroskopowe)
• badanie krwi (pomocne przy wykrywaniu pierwotniaków i pasożytów sercowych)
• badanie skóry i sierści (ocena wizualna i badanie zeskrobin ze skóry czy sierści)
• badania obrazowe (RTG, USG) pomocne przy wykrywaniu obecności pasożytów bytujących w tkankach wewnętrznych zwierzęcia

Leczenie białych robaków u psa

Leczenie tasiemczycy u psa powinno polegać na jednoczesnej eliminacji zarówno endopasożyta bytującego w przewodzie pokarmowym psa, jak i wektora, żywiciela pośredniego (pchły, wszoły, wszy).

Do zwalczania tasiemca psiego w czworonoga najczęściej wykorzystuje się prazykwantel i epsiprantel w podziale na jedną, dwie dawki. Druga dawka leku pomocna jest, gdyż część pasożytów wektorowych często przebywa w bezpośrednim otoczeniu psa i może nie zostać wyeliminowana za jednym razem.

W leczeniu glistnicy u psa wykorzystuje się takie substancje czynne, jak: fenbendazol, pyrantel, prazikwantel, milbebycynę, albendazol. Leki odrobaczające można nabyć w formie tabletek do rozgryzania lub pasty z podziałką.

W leczeniu choroby pasożytniczej u psa ważne są takie zasady jak:

• ścisłe stosowanie się do zaleceń lekarza weterynarii
• nie podawanie psu jakichkolwiek leków nie zaleconych przez specjalistę
• kontrolne badanie kału po dwóch, czterech tygodniach od zastosowanego odrobaczania (lub według wskazań lekarza)

Kiedy białe robaki u psa wymagają natychmiastowej konsultacji?

Jeśli obecności białych robaków w odchodach psa towarzyszą tak niepokojące symptomy jak:

• silne wymioty
• widoczne robaki w wymiocinach
• ciemne lub krwawe zabarwienie biegunki
• wzdęcie brzucha u szczeniąt
• brak łaknienia utrzymujący się powyżej doby
• drgawki
• zaburzenia równowagi
• poważne osłabienie

udaj się natychmiast z czworonogiem do kliniki weterynaryjnej! Stan Twojego psa jest poważny i wymaga interwencji lekarskiej.

Co robić w domu po wykryciu robaków? Postępowanie wspierające

Leczenie psa z pasożytów wewnętrznych takich jak tasiemiec psi czy glista psia nie będzie skuteczne na dłuższą metę, jeśli opiekun zwierzaka nie wprowadzi pewnych działań ze swojej strony.

Do postępowań wspierających ze strony opiekuna czworonoga w eliminacji zagrożenia pasożytniczego u psa (i u ludzkich członków jego rodziny!) należą:

• jednoczesne odrobaczanie wszystkich przebywających w domu zwierząt
• usunięcie z otoczenia psa pasożytów zewnętrznych (pcheł, wesz, wszoł) – zastosowanie preparatów bójczych dla ektopasożytów (pasożytów zewnętrznych)
• dezynfekcja posłania psa, pranie tapicerki mebli, dywanów, wykładzin, koców, miękkich zabawek. Pranie tekstyliów powinno odbyć się w temperaturze nie mniejszej niż 60 stopni Celsjusza.
• dokładne odkurzenie powierzchni twardych: podłogi, schody, z uwzględnieniem szczelin między deskami podłogi. Po wykonanej czynności należy usunąć z mieszkania worek z kurzem
• dokładne umycie podłóg płynem dezynfekcyjnym, skupiając się na bezpośrednim otoczeniu posłania psa lub miejsca, gdzie lubi odpoczywać
• regularna aplikacja psu preparatów eliminujących pasożyty zewnętrzne
• zbieranie odchodów psa do woreczków
• dokładne mycie rak po każdym kontakcie z psem lub przedmiotami, z którymi ma styczność

Jak często odrobaczać psa? Schemat profilaktyki

Podstawą zapobiegania chorobom pasożytniczym u psa jest regularne odrobaczanie go zgodnie z zaleceniami przez weterynarza. Harmonogram odrobaczania może różnić się w zależności od wieku psa, stanu zdrowia czy też aktywności, w jakich czworonóg bierze udział.

• szczenięta w wieku od dwóch do dwunastu tygodni życia – co dwa, trzy tygodnie
• młode psy od trzeciego do szóstego miesiąca życia – co miesiąc
• psy dorosłe – co trzy – sześć miesięcy (przy niskim ryzyku robaczycy)
• psy dorosłe – co miesiąc do trzech (przy wysokim ryzyku zarażenia: psy pracujące, wystawowe, polujące)
• suki w ciąży – dwa tygodnie przed zajściem w ciążę i dwa tygodnie po porodzie

Profilaktyka – jak chronić psa przed ponownym zakażeniem?

Skuteczne zapobieganie inwazji pasożytów wewnętrznych u psa składa się z kilku kluczowych elementów.

Najważniejsze działania:

• regularne podawanie psu preparatów odrobaczających zgodnie z jego wiekiem i wymaganiami specjalnymi
• stosowanie środków zapobiegających (i zwalczających) inwazji pcheł, wszy i wszołów – to szczególnie ważne, gdyż te pasożyty zewnętrzne są wektorem tasiemca psiego
• utrzymywanie higieny otoczenia psa (cykliczne pranie legowiska w wysokiej temperaturze, sprzątanie podłóg, pranie tekstylnych wykładzin, dywaników itp.)
• sprzątanie odchodów psa (zapobieganie rozprzestrzeniania się pasożytów do środowiska zewnętrznego)
• kontrola diety – nie podawanie psu surowego mięsa, pilnowanie, by nie jadł nic na spacerze (padlina)
• pilnowanie, by pies nie jadł odchodów innych psów podczas spaceru (przypadki koprofagii)
• regularna kontrola kału w klinice weterynaryjnej

Najczęstsze błędy popełniane przez opiekunów psów:

• stosowanie ochrony przeciwpchelnej wyłącznie w miesiącach ciepłych (w warunkach domowych cykl rozwojowy pcheł obejmuje cały rok)
• pozwalanie psu na zjadanie resztek żywności, padliny podczas spaceru
• karmienie psa nieprzegotowanym mięsem
• zaniedbania w kontroli kału psa u weterynarza
• pozwalanie, by pies zjadał odchody innych zwierząt

Uwaga! Jeśli Twój pies wykazuje chęć na zjadanie odchodów (koprofagia), skontaktuj się z lekarzem weterynarii lub zwierzęcym behawiorystą. Koprofagia u psa może być spowodowana brakiem potrzebnych mikroelementów w diecie czworonoga lub być wynikiem zaburzeń psychicznych (np. stres). Koprofagia jest jedną z głównych dróg zarażania się pasożytami wewnętrznymi przez psa. Doraźnie stosuj u psa kaganiec koszyczkowy, by zapobiec zjadania przez niego odchodów.

Porównanie: tasiemce vs glisty u psa

Tasiemiec:

• wygląd: ziarna ryżu, pestki ogórka
• częstotliwość występowania: bardzo często
• główna droga transmisji: połknięcie zarażonych pcheł, zjedzenie zainfekowanej ziemi
• symptomy charakterystyczne: saneczkowanie
• leczenie: prazykwantel (1 – 2 dawki)
• rokowania: doskonałe

Glista:

• wygląd: białe nitki (od 5 do 15 cm)
• częstotliwość występowania: bardzo często (szczególnie u szczeniąt)
• główna droga transmisji: od matki, zjedzenie zainfekowanej gleby
• symptomy charakterystyczne: saneczkowanie, wzdęty brzuch u szczeniąt
• leczenie: fenbendazol ( 3 do 5 dni)
• rokowania: bardzo dobre

Często zadawane pytania (FAQ)

Jak wyglądają robaki w kupie psa?

Nitkowate, długie, przypominające spaghetti robaki w odchodach psa oznaczają, iż pies najprawdopodobniej zaraził się glistą psią. Natomiast robaki w kale psa wyglądające jak ziarna ryżu lub pestki ogórka to najpewniej tasiemiec.

Co ile odrobaczać psa?

Szczenięta w wieku od dwóch do dwunastu tygodni życia odrobacza się co dwa, trzy tygodnie. Młode osobniki w wieku od trzech do sześciu miesięcy życia odrobacza się co miesiąc. Psom dorosłym, nie pracującym i nie uczestniczącym w wystawach powinno podawać się preparaty odrobaczające co trzy do sześciu miesięcy. Dorosłe psy pracujące (psy ratownicze, służące w Policji, wojsku, uczestniczące w polowaniach) oraz biorące udział w wystawach powinny być odrobaczane co miesiąc do trzech miesięcy. Suki ciężarne – dwa tygodnie przed i dwa tygodnie po porodzie.

Czy białe długie robaki u psa to zawsze glisty?

Obecność długich, białych, nitkowatych robaków w odchodach psa to najprawdopodobniej oznaka inwazji nicieni, glisty psiej. Ostateczną diagnozę stawia weterynarz po analizie laboratoryjnej kału psa.

Czy mogę zarazić się od psa robakami?

Tak! Pasożyty jelitowe, takie jak tasiemce czy glisty posiadają potencjał zarażenia człowieka. Wprawdzie organizm człowieka nie jest dla tych pasożytów idealnym środowiskiem (pasożyt nie jest w stanie zakończyć w nim pełnego cyklu rozwojowego), to obecność robaków jelitowych pochodzących od zwierząt stanowi poważne zagrożenie zaburzeń zdrowotnych i uszkodzenia narządów wewnętrznych człowieka. Szczególnie narażone na zakażenie są dzieci i młodzież. Wynika to głównie z zaniedbań w higienie rąk.

Jak szybko działa lek na robaki u psa?

Leki odrobaczające działają bardzo szybko (zazwyczaj kilka godzin po podaniu). Pasożyty są unieszkodliwiane i w ciągu 24 – 72 godzin zaczyna się proces wydalania ich z organizmu. Proces pełnego oczyszczania się układu pokarmowego psa może potrwać kilka dni. Uwaga! Czynność odrobaczania może wymagać powtórzenia.

Czy mogę leczyć psa samodzielnie preparatem ze sklepu?

W sklepie zoologicznym opiekun może samodzielnie zakupić leki odrobaczające dla psa i jest to świetny sposób zapobiegający pojawieniu się robaków wewnętrznych u czworonoga. Jeśli jednak układ pokarmowy psa zostanie już opanowany przez pasożyty wewnętrzne, wskazana jest konsultacja z weterynarzem. Lekarz zleci badania kału psa, wykona konieczne badania i przepisze odpowiednie lekarstwo do zwalczenia zagrożenia pasożytniczego. Samodzielne podawanie psu leków może nie przynieść pożądanego skutku.

Podsumowanie – kiedy obserwować, a kiedy działać?

Codzienna obserwacja zachowania psa w domu i kontrola odchodów psa podczas spaceru to bardzo ważne źródło wiedzy o stanie zdrowia pupila. Takie alarmujące symptomy u psa jak saneczkowanie, wygryzanie i wylizywanie okolic okołoodbytowych, zaburzenia apetytu, wymioty, biegunka czy widocznym gołym okiem białe robaki w kale psa są wskazaniem do natychmiastowej wizyty w klinice weterynaryjnej.

Pamiętaj, że regularne odrobaczanie psa zarówno przeciw pasożytom wewnętrznym, jak i zewnętrznym to podstawa jego zdrowia i dobrego samopoczucia na długie lata.